दरवर्षी २६ मे रोजी ऑस्ट्रेलियामध्ये 'नॅशनल सॉरी डे' (National Sorry Day) पाळला जातो. हा दिवस ऑस्ट्रेलियाच्या इतिहासातील एका काळ्या कालखंडाची जाहीर माफी मागण्याचा आणि मूळ रहिवाशांच्या जखमांवर फुंकर घालण्याचा एक प्रामाणिक प्रयत्न आहे.

अठराव्या शतकापासून ते विसाव्या शतकाच्या उत्तरार्धापर्यंत, ऑस्ट्रेलियातील मूळ रहिवासी (Aboriginal and Torres Strait Islander) असलेल्या हजारो मुलांना त्यांच्या हक्काच्या कुटुंबांपासून आणि संस्कृतीपासून बळजबरीने हिरावून घेतले गेले. या दुर्दैवी मुलांना 'स्टोलन जनरेशन्स' (Stolen Generations) म्हणून ओळखले जाते. श्वेतवर्णीय संस्कृतीत सामावून घेण्याच्या नावाखाली या मुलांची ओळख, भाषा आणि कौटुंबिक बंध नष्ट करण्यात आले. या ऐतिहासिक अन्यायाची आणि अत्याचाराची अधिकृत कबुली देण्यासाठी २६ मे १९९८ रोजी पहिला 'नॅशनल सॉरी डे' पाळण्यात आला.

हा दिवस केवळ भूतकाळातील चुकांबद्दल दुःख व्यक्त करण्याचा नाही, तर भविष्यात समता आणि सलोखा निर्माण करण्याचा संदेश देतो. २००८ मध्ये ऑस्ट्रेलियाच्या पंतप्रधानांनी संसदेत या पीडित पिढ्यांची जाहीर माफी मागून या चळवळीला अधिक बळ दिले. आज हा दिवस वंशभेद मिटवून, एकमेकांचा आदर करत एकात्मतेने पुढे जाण्याची प्रेरणा देणारा एक महत्त्वाचा राष्ट्रीय दिवस बनला आहे.

⚫🟠⚫🟠⚫🟠⚫🟠⚫

🟣 २६ मे: आजचे दिनविशेष
२६ मे हा वर्षातील १४६ वा (लीप वर्षात १४७ वा) दिवस आहे. वर्षाच्या अखेरीस २१९ दिवस शिल्लक राहतात.

◼️ ऐतिहासिक घटना (History)
 * १८०५:नेपोलियन बोनापार्ट इटलीचा राजा म्हणून राज्याभिषेक करून घेतला.
 * १८८९: पॅरिसमधील आयफेल टॉवरवर पहिल्यांदा लिफ्ट (Elevator) सुरू करण्यात आली आणि ती लोकांसाठी खुली झाली.
 * १८९६: रशियाचे शेवटचे झार 'निकोलस (दुसरे)' यांचा राज्याभिषेक झाला.
 * १९९८: राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धेत (Commonwealth Games) पहिल्यांदाच क्रिकेट या खेळाचा समावेश करण्यात आला.
 * २०१४: नरेंद्र मोदी यांनी भारताचे १५ वे पंतप्रधान म्हणून पहिल्यांदा शपथ घेतली.
◼️ जन्म (Births)
 * १९०७: महादेवी वर्मा – ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेत्या प्रसिद्ध हिंदी कवयित्री आणि लेखिका. आधुनिक हिंदी साहित्यातील 'छायावादी युगाच्या' चार प्रमुख स्तंभांपैकी त्या एक होत्या.
 * १९०९: मॅट बस्बी – मँचेस्टर युनायटेडचे प्रसिद्ध स्कॉटिश फुटबॉल व्यवस्थापक आणि खेळाडू.

 * १९२०: के. व्ही. रघुनाथ रेड्डी – भारतीय राजकारणी आणि त्रिपुरा, पश्चिम बंगाल व ओडिशाचे माजी राज्यपाल.

 * १९३७: मनोरमा – दक्षिण भारतीय चित्रपटसृष्टीतील प्रख्यात तमिळ अभिनेत्री, ज्यांनी १,००० पेक्षा जास्त चित्रपटांमध्ये काम केले.
 १९४५: विलासराव देशमुख – महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री आणि केंद्रीय मंत्री.

 स्मृती / निधन (Deaths)
 * १७४४: मल्हारराव होळकर – इंदूरच्या होळकर साम्राज्याचे संस्थापक आणि मराठा साम्राज्याचे पराक्रमी सुभेदार. (काही नोंदींनुसार ७ मे ही देखील तारीख मानली जाते).
 * १९०८: मिर्झा गुलाम अहमद – अहमदिया मुस्लिम समुदायाचे संस्थापक.
 * १९७६: मार्टिन हायडेगर – विसाव्या शतकातील प्रसिद्ध जर्मन तत्त्वज्ञ.
 * १९९९: डॉ. बी. पी. पाल** – भारताच्या 'हरित क्रांती'मध्ये महत्त्वाचे योगदान देणारे नामवंत कृषी शास्त्रज्ञ.

🟣 जागतिक व राष्ट्रीय दिवस (Important Days)
 ◼️ राष्ट्रीय विज्ञान दिन (स्वित्झर्लंड): भारताचे माजी राष्ट्रपती डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांनी २६ मे २००६ रोजी स्वित्झर्लंडला भेट दिली होती. त्यांच्या सन्मानार्थ स्वित्झर्लंड सरकारने हा दिवस 'विज्ञान दिन' म्हणून घोषित केला आहे.
 ◼️नॅशनल सॉरी डे (National Sorry Day): ऑस्ट्रेलियामध्ये तेथील मूळ रहिवाशांवर (Indigenous Australians) झालेल्या ऐतिहासिक अन्यायाबद्दल दरवर्षी हा दिवस पाळला जातो.

🟣 आजचे पंचांग (मंगळवार, २६ मे २०२६)
▪️आजची तिथी:ज्येष्ठ शुद्ध दशमी
(दशमी तिथी आज रात्री ०९:२३ पर्यंत असेल, त्यानंतर एकादशी तिथी सुरू होईल.)
▪️ पंचांग घटक
 * वार: मंगळवार (Mangalwar)
 * संवत्सर: कीलक संवत्सर (२०८३)
 * शके: शालिवाहन शके १९४८
 * अयन: उत्तरायण
 * ऋतू: ग्रीष्म ऋतू
 * महिना: ज्येष्ठ (अमान्त आणि पूर्णिमान्त दोन्ही पद्धतींनुसार)
▪️ नक्षत्रादी तपशील
 * नक्षत्र: हस्त नक्षत्र (दुपारी १२:५८ पर्यंत, त्यानंतर चित्रा नक्षत्र सुरू होईल.)
 * योग: सिद्धी योग (सकाळी १०:०५ पर्यंत, त्यानंतर व्यतिपात योग सुरू होईल.)
 * करण: तैतिल (सकाळी ०८:५४ पर्यंत), त्यानंतर गर करण (रात्री ०९:२३ पर्यंत) आणि मग वणिज करण सुरू होईल.
 * चंद्र रास: कन्या (सूर्योदयापासून ते मध्यरात्रीनंतर ०१:२९ पर्यंत, त्यानंतर चंद्र तूळ राशीत प्रवेश करेल.)
 * सूर्य रास: वृषभ
▪️ सूर्योदय आणि सूर्यास्त
 * सूर्योदय: सकाळी ०६:०१
 * सूर्यास्त: संध्याकाळी ०७:०५
▪️ शुभ आणि अशुभ वेळ (Timings)
 * अमृत काळ: सकाळी ०६:५० ते ०८:३२
 * अभिजीत मुहूर्त: दुपारी ११:५८ ते १२:५०
 * राहुकाळ (अशुभ वेळ): दुपारी ०३:४९ ते ५:२७ (या काळात महत्त्वाची कामे करणे टाळावे.)
 * यमघंट काळ: सकाळी ०९:१७ ते १०:५५