दरवर्षी २२ जून रोजी जगभरात 'जागतिक वर्षावन दिन' (World Rainforest Day) साजरा केला जातो. पृथ्वीच्या परिसंस्थेमध्ये वर्षावनांचे (Rainforests) स्थान अत्यंत महत्त्वाचे आहे. त्यांना पृथ्वीची 'फुफ्फुसे' म्हटले जाते, कारण ही वने वातावरणातील कार्बन डायऑक्साइड शोषून घेऊन मोठ्या प्रमाणावर ऑक्सिजन मुक्त करतात. जगातील एकूण ऑक्सिजन निर्मितीमध्ये या वनांचा वाटा मोलाचा आहे, ज्यामुळे जागतिक तापमानवाढ (Global Warming) रोखण्यासाठी ही वने नैसर्गिक कवच म्हणून काम करतात.
वर्षावने केवळ ऑक्सिजनचे स्रोत नाहीत, तर ती जैवविविधतेची माहेरघर आहेत. पृथ्वीवरील ज्ञात वनस्पती आणि प्राण्यांच्या प्रजातींपैकी निम्म्याहून अधिक प्रजाती याच वर्षावनांमध्ये आढळतात. औषधी वनस्पतींपासून ते दुर्मिळ वन्यजीवांपर्यंत निसर्गाचा हा अनमोल ठेवा आहे. मात्र, गेल्या काही दशकांत औद्योगिकीकरण, जंगलतोड आणि शहरीकरणामुळे वर्षावनांचे प्रमाण वेगाने घटत आहे. यामुळे पर्यावरणाचा समतोल बिघडत असून अनेक प्राणी नष्ट होण्याच्या मार्गावर आहेत.

जागतिक वर्षावन दिन साजरा करण्याचा मुख्य उद्देश लोकांमध्ये या वनांच्या महत्त्वाबद्दल जागरूकता निर्माण करणे आणि त्यांचे संवर्धन करण्यासाठी प्रोत्साहित करणे हा आहे. आजच्या काळात निसर्गाचा ऱ्हास थांबवणे ही केवळ सरकारची जबाबदारी नसून ती प्रत्येकाची सामूहिक जबाबदारी आहे. आपण वृक्षारोपण करणे, कागदाचा जपून वापर करणे आणि पर्यावरणास पूरक जीवनशैलीचा अवलंब करणे ही या दिवसाची खरी सार्थकता ठरेल. आपल्या येणाऱ्या पिढीला सुरक्षित आणि हिरवीगार पृथ्वी देण्यासाठी वर्षावनांचे संरक्षण करणे ही आजच्या काळाची सर्वात मोठी गरज आहे.

🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣

 ▪️२२ जून २०२६, सोमवार. आजच्या दिवसाचे विशेष ऐतिहासिक आणि महत्त्वाचे टप्पे खालीलप्रमाणे :

▪️ऐतिहासिक घटना
 * १७५७: प्लासीची लढाई सुरू झाली, ज्याने भारतात इंग्रजी सत्तेचा पाया रचला.
 * १८९७: पुण्यात प्लेगच्या साथीच्या वेळी झालेल्या अत्याचाराचा बदला घेण्यासाठी दामोदर हरी चाफेकर यांनी ब्रिटिश अधिकारी चार्ल्स रँड याला गोळ्या घालून ठार केले.
 * १९४०: नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी काँग्रेस सोडून 'ऑल इंडिया फॉरवर्ड ब्लॉक'ची स्थापना केली.

 * १९४१: दुसऱ्या महायुद्धात जर्मनीने सोव्हिएत युनियनवर आक्रमण (ऑपरेशन बार्बरोसा) केले.

 * १९४१: नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी सावरकर सदन येथे स्वातंत्र्यवीर सावरकर यांची भेट घेतली.
 * १९८३: तिसऱ्या क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेत भारताने इंग्लंडचा पराभव करून अंतिम फेरीत प्रवेश केला.

 * १९९४: महाराष्ट्र सरकारने महिला धोरण जाहीर केले, ज्याद्वारे महिलांना सरकारी आणि निमशासकीय नोकऱ्यांमध्ये ३० टक्के आरक्षण देण्यात आले.
 * २००७: अंतराळवीर सुनिता विल्यम या सुमारे १९४ दिवस आणि १८ तास अंतराळात राहून पृथ्वीवर परतल्या.

▪️जन्म
 * १८९६: नटश्रेष्ठ बाबुराव पेंढारकर यांचा जन्म.
 * १९०८: महानुभाव साहित्य संशोधक आणि नागपूर विद्यापीठाचे माजी कुलगुरू डॉ. विष्णू भिकाजी कोलते यांचा जन्म.
 * १९३२: ज्येष्ठ अभिनेते अमरीश पुरी यांचा जन्म.

▪️दिनविशेष (पंचांग)
 * तिथी: शुक्ल अष्टमी (दुपारी ३:४१ पर्यंत, त्यानंतर नवमी प्रारंभ).
 * नक्षत्र: उत्तराफाल्गुनी (सकाळी १०:२३ पर्यंत, त्यानंतर हस्त नक्षत्र).
 * योग: व्यतीपात योग (सकाळी १०:३१ पर्यंत, त्यानंतर वरियान योग).
 * आजचे महत्त्व: आज 'वर्ल्ड रेनफॉरेस्ट डे' (जागतिक वर्षावन दिन) म्हणूनही साजरा केला जातो.