भारतात दरवर्षी २० ऑगस्ट हा दिवस 'सद्भावना दिन' (Harmony Day) म्हणून अत्यंत आदराने आणि उत्साहात पाळला जातो. देशाचे सहावे पंतप्रधान राजीव गांधी यांच्या जयंतीनिमित्त हा दिवस निवडण्यात आला आहे. जात, धर्म, भाषा, प्रांतापलीकडे जाऊन देशवासीयांमध्ये परस्पर प्रेम, शांतता आणि सलोखा वाढीस लावणे, हा यामागचा मुख्य उद्देश असतो.

भारताच्या आधुनिकीकरणात आणि प्रगतीत राजीव गांधी यांचे योगदान अतुलनीय आहे. त्यांनी वयाच्या अवघ्या २१ वरून १८ वर्षांखालील तरुणांना मतदानाचा अधिकार मिळवून देत लोकशाहीत युवकांचे महत्त्व वाढवले. तसेच, देशात संगणक आणि दूरसंचार क्रांतीची पायाभरणी करून भारताला नव्या युगात नेण्यात त्यांनी दूरदृष्टी दाखवली. त्यांच्या याच प्रगतीशील, शांतताप्रिय आणि सर्वसमावेशक विचारांचा सन्मान करण्यासाठी १९९२ पासून हा दिवस 'सद्भावना दिन' म्हणून पाळला जाऊ लागला.

सद्भावना दिनाचे महत्त्व केवळ एका जयंतीपुरते मर्यादित नाही, तर ते आजच्या काळात अधिक महत्त्वपूर्ण ठरले आहे. आजच्या स्पर्धात्मक आणि अनेकदा संवेदनशील सामाजिक वातावरणात समाजात तेढ निर्माण करणाऱ्या शक्ती सक्रिय असताना, शांतता आणि ऐक्य टिकवून ठेवणे ही काळाची गरज आहे. या दिवशी विविध शासकीय कार्यालये, शाळा आणि महाविद्यालयांमध्ये 'सद्भावना प्रतिज्ञा' घेतली जाते. याद्वारे सर्व नागरिकांनी कोणत्याही भेदाभेदविना देशाची एकात्मता अबाधित राखण्याची आणि परस्पर हिंसेचा त्याग करून सर्व प्रश्न शांततापूर्ण मार्गाने सोडवण्याची शपथ घेतली जाते.

थोडक्यात सांगायचे तर, सद्भावना दिन हा केवळ भूतकाळातील नेत्याचे स्मरण करण्याचा दिवस नसून, प्रत्येक नागरिकाने आपल्या आचरणातून देशप्रेमाचा आणि सलोख्याचा वसा पुढे चालवण्याचा संकल्प करण्याचा दिवस आहे. हा दिवस आपल्याला आठवण करून देतो की, विविधतेने नटलेल्या आपल्या भारतात सलोखा आणि एकता हीच खरी देशाची शक्ती आहे.

🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳🇮🇳

◼️२० ऑगस्ट हा दिवस ऐतिहासिक घडामोडी, महत्त्वाचे जन्म आणि राष्ट्रीय-आंतरराष्ट्रीय दिनांच्या दृष्टीने खूप महत्त्वाचा आहे.

◼️महत्त्वाचे दिन / विशेष दिवस:
 * सद्भावना दिन (Sadbhavana Divas): भारताचे ६वे पंतप्रधान राजीव गांधी यांच्या जयंतीनिमित्त हा दिवस देशात 'सद्भावना दिन' म्हणून पाळला जातो.
 * भारतातील अक्षय ऊर्जा दिन (Indian Akshay Urja Day): देशात अपारंपरिक आणि अक्षय ऊर्जेच्या वापराला प्रोत्साहन देण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो.
 * जागतिक डास दिन (World Mosquito Day): सर रोनाल्ड रॉस यांनी हिवतापाचे (मलेरिया) जिवाणू शोधल्याच्या स्मरणार्थ हा दिवस पाळला जातो.
ऐतिहासिक घटना:
 * १६६६: छत्रपती शिवाजी महाराज आग्र्याहून सुटून सुरक्षितपणे दख्खनमध्ये (महाराष्ट्र) येण्यासाठी 'नरवीर घाटी' हे ठाणे खोटे दस्तऐवज दाखवून ओलांडले.
 * १८२८: राजा राममोहन रॉय यांनी द्वारकानाथ टागोर आणि सहकाऱ्यांच्या सोबतीने कलकत्ता येथे 'ब्राह्मो समाजाची' स्थापना केली.
 * १८९७: ब्रिटीश वैद्यकीय संशोधक सर रोनाल्ड रॉस यांनी भारतात (आल्मोडा येथे) हिवतापाच्या (मलेरिया) जिवाणूचा शोध लावला.
 * १९१४: पहिल्या महायुद्धात जर्मन फौजांनी बेल्जियमची राजधानी ब्रुसेल्सचा ताबा घेतला.
 * १९८८: सुमारे ८ वर्षे चाललेल्या इराण-इराक युद्धानंतर अखेर अधिकृतपणे युद्धबंदी करार झाला.
 * १९९५: उत्तर प्रदेशातील फिरोजाबादजवळ झालेल्या भीषण रेल्वे अपघातात २५८ जणांचा मृत्यू झाला.
 * २००८: बीजिंग ऑलिम्पिकमध्ये भारताच्या कुस्तीगीर सुशील कुमार यांनी फ्रीस्टाइल कुस्तीमध्ये कांस्य पदक जिंकून इतिहास रचला.

▪️जन्म (महत्त्वाच्या व्यक्ती):
 * १८७२: न. चिं. केळकर – थोर मराठी साहित्यिक, नाटककार आणि 'केसरी' वृत्तपत्राचे संपादक.
 * १८९४: नारायण सीताराम फडके (ना. सी. फडके) – मराठीतील प्रसिद्ध कादंबरीकार व साहित्यिक.
 * १९२९: किशोर कुमार – भारतीय संगीतसृष्टीतील अजरामर पार्श्वगायक आणि अभिनेते.
 * १९४४: राजीव गांधी – भारताचे ६वे पंतप्रधान आणि आधुनिक भारताचे तज्ज्ञ नेते.
 * १९४४: दिलीप प्रभावळकर – मराठी रंगभूमी आणि चित्रपटसृष्टीतील प्रसिद्ध अभिनेते.
 * १९४६: एन. आर. नारायण मूर्ती – प्रसिद्ध भारतीय उद्योगपती आणि 'इन्फोसिस' कंपनीचे सह-संस्थापक.

▪️मृत्यू (महत्त्वाच्या व्यक्ती):
 * १८८६: रामकृष्ण परमहंस – महान भारतीय संत, विचारवंत आणि स्वामी विवेकानंदांचे गुरु.
 * २०१४: बी. के. एस. अय्यंगार – जागतिक ख्यातीचे भारतीय योगगुरू आणि 'अय्यंगार योग' पद्धतीचे संस्थापक.