भारतीय चित्रपटसृष्टीचे जनक धुंडीराज गोविंद फाळके म्हणजेच दादासाहेब फाळके यांची आज पुण्यतिथी. मराठी मातीतला हा थोर कलावंत, ज्याने शून्यातून विश्व निर्माण करून भारताला 'सिनेमा' नावाचं एक स्वप्न दिलं.
​स्वप्नद्रष्टा महानायक
​दादासाहेब फाळके यांचा जन्म ३० एप्रिल १८७० रोजी नाशिकच्या त्र्यंबकेश्वर येथे झाला. चित्रपट बनवण्याची जिद्द त्यांच्यात कशी निर्माण झाली, याची गोष्ट मोठी रंजक आहे. ख्रिसमसच्या काळात त्यांनी मुंबईत 'लाईफ ऑफ क्राईस्ट' हा चित्रपट पाहिला आणि त्यांच्या मनात विचार आला की, "आपल्या पडद्यावर भारतीय देव-देवता का दिसू शकत नाहीत?" याच प्रेरणेतून त्यांनी चित्रपट निर्मितीचे तंत्र शिकण्यासाठी लंडन गाठले.

​अनेक आर्थिक अडचणींवर मात करून, पत्नी सरस्वतीबाईंच्या खंबीर पाठिंब्यामुळे दादासाहेबांनी ३ मे १९१३ रोजी 'राजा हरिश्चंद्र' हा पहिला भारतीय मूकपट प्रदर्शित केला. तो काळ असा होता की स्त्रिया नाटकात काम करायलाही कचरत असत, अशा वेळी त्यांनी पुरुष कलाकारांकडून स्त्री पात्रे वठवून घेतली. या एका चित्रपटाने भारतीय मनोरंजन क्षेत्राची दिशा कायमची बदलली.

​त्यांनी त्यांच्या कारकिर्दीत ९५ हून अधिक चित्रपट आणि २६ लघुपट बनवले. 'मोहिनी भस्मासुर', 'सत्यवान सावित्री' आणि 'लंका दहन' यांसारख्या चित्रपटांनी त्या काळी प्रेक्षकांना थक्क करून सोडले. १६ फेब्रुवारी १९४४ रोजी नाशिक येथे या महामानवाचा प्रवास संपला.
​आज भारतीय चित्रपटसृष्टी जगातील सर्वात मोठी चित्रपटसृष्टी मानली जाते, त्याचे संपूर्ण श्रेय दादासाहेबांच्या त्या जिद्दीला जाते. त्यांच्या सन्मानार्थ दिला जाणारा 'दादासाहेब फाळके पुरस्कार' हा आजही चित्रपट क्षेत्रातील सर्वोच्च सन्मान मानला जातो.

▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️▪️

 🔸१६ फेब्रुवारी दिनविशेष
​हा दिवस भारतीय इतिहासात आणि विशेषतः महाराष्ट्रासाठी खूप महत्त्वाचा आहे. आजच्या दिवसाचे काही विशेष पैलू खालीलप्रमाणे आहेत:
▪️​१. भारतीय चित्रपटसृष्टीचे जनक: दादासाहेब फाळके पुण्यतिथी
​आज भारतीय चित्रपटसृष्टीचा पाया रचणारे धुंडीराज गोविंद फाळके उर्फ दादासाहेब फाळके यांची पुण्यतिथी.
​त्यांनी १९१३ मध्ये 'राजा हरिश्चंद्र' हा पहिला भारतीय मुकपट तयार केला.
​त्यांच्या सन्मानार्थ भारत सरकार दरवर्षी चित्रपट क्षेत्रातील सर्वोच्च 'दादासाहेब फाळके पुरस्कार' प्रदान करते.

▪️​२. विनायक दामोदर सावरकर (स्मृती विशेष)
​स्वातंत्र्यवीर सावरकरांनी त्यांच्या आयुष्यातील शेवटचे प्रायोपवेशन (अन्नत्याग) याच काळात सुरू केले होते, ज्याची सांगता पुढे २६ फेब्रुवारीला झाली.

▪️​३. ऐतिहासिक घटना
​१९५९: फिडेल कॅस्ट्रो यांनी क्युबाचे पंतप्रधान म्हणून शपथ घेतली होती.

▪️​१९८७: उत्तर प्रदेशातील कानपूर येथे भारताने पहिल्यांदाच डेव्हिस कप (टेनिस) स्पर्धेचे यजमानपद भूषवले होते.
​